به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، در این برنامه که با ناصریفرد، معاون میراث فرهنگی استان ایلام، گفتوگو شد، وی بر اهمیت ثبت و معرفی آثار ناملموس فرهنگی تأکید کرد.
ناصریفرد، «گلونی» را به عنوان یکی از شاخصترین پوششهای زنان لک، لر و کرد معرفی کرد و از قدمت ۳۰۰۰ ساله آن خبر داد.
وی در این برنامه به ثبت ملی این سربند یا روسری چهارگوش در سال ۱۳۹۷ به صورت مشترک بین استانهای ایلام، لرستان، کرمانشاه و همدان اشاره کرد و گفت: «گلونی» با نقش و نگارهای برگرفته از درخت بلوط و کوههای زاگرس، نمادی از ایستادگی و مقاومت زنان این دیار است.
ناصریفرد توضیح داد: گُلوَنی، به «لکی» سَروَن هَراتی، به گونهای سربند و روسریِ زنان لک و لر و کرد گفته میشود. این روسری حدود ۳۰۰۰ سال قدمت دارد و ریشهٔ آن به زنان کاسیت میرسد و در زبان فارسی به صورت گُلبَندی تلفظ میشود که برگرفته از واژه گُلبَدن، نوعی پارچه هندی ابریشمی و لطیف است. گلونی در واقع نوعی تَرهَه رنگین است که زنان لک در مراسم جشن و سرور آن را روی تره معمولی میبندند. این روسری امروزه به نماد مردم لک بدل شده است. گلونی در شهریور ۱۳۹۷ به عنوان یکی از میراثهای قوم لک به ثبت ملی رسید. گلونی را زنان لک و لر و کرد در هنگام مراسم شادی استفاده میکنند. اما از دوره قاجار به بعد مردان نیز شروع به استفاده از آن کردند. مردان گُلوَنی را دور «شو کلاو» یا همان کلاه لری مرسوم در منطقه لرستان میبستند و به گاه مهمانی یا جنگ، به منظور تزیین یا نگهدارنده کلاه از آن استفاده میکردهاند. زنان لک و لر در زمان گذشته کت و گُلوَنی را باهم میپوشیدند بهطوریکه کَت را جدا زیر گُلوَنی میبستند تا موهای سر بهخوبی پوشیده و مهارشوند.
معاون میراث فرهنگی ایلام، همچنین به سایر پوشاک ثبت ملی شده در این استان اشاره کرد و افزود : از جمله «سخمه کردی ایلامی» که نوعی کت بلند بدون آستین و جیب است و با یراقهای زرد و طلایی و سکههای قدیمی تزیین میشود، میتوان نام برد.
وی این لباس را هدیهای ارزشمند برای نوعروسان در گذشته دانست و ادامه داد: «هبر» نیز دیگر سربند مخملین و سه گوش است که قدمت آن به ۲۰۰ سال پیش بازمیگردد و معمولاً بر روی گلونی بسته میشود. همچنین «گل کیف» که گردنآویزی از جنس گل میخک با تزیینات خاص است، به عنوان یکی دیگر از آثار ثبت ملی شده معرفی شد.
ناصریفرد با اشاره به استقبال نسل جوان از این لباسهای محلی در مراسم شادی و عروسی، بر لزوم معرفی بیشتر این نمادهای فرهنگی تأکید کرد و گفت: تنوع و رنگبندی این پوششها، زیبایی و در عین حال پوشیدگی را به همراه دارد که میتواند مورد توجه نسل جدید قرار گیرد.
وی همچنین به اقدامات اداره کل میراث فرهنگی استان در زمینه چاپ کتاب «میراث ماندگار» و برگزاری کلاسهای آموزشی توسط استادان برجسته در زمینه لباس محلی اشاره کرد و افزود: استفاده نسل جوان از این پوششها در مراسم، خود نوعی تبلیغ و ترویج محسوب میشود.
ناصریفرد در پایان، بر اهمیت معرفی الگوهای پوشش ایرانی به عنوان نمادی از زیبایی، پوشیدگی، حجب و حیا و نجابت زن ایرانی تأکید کرد و بیان داشت: این پوششها که با ظرافت و دقت طراحی شدهاند، نه تنها جلوهای زیبا دارند، بلکه بیانگر اصالت و ریشههای فرهنگی غنی ایران هستند.
برنامه «پویش» به تهیهکنندگی مریم مقدسی با این گفتوگو، در ادامه رویداد «ایران جان، ایلام ایران» روایتی روشن از میراث ناملموس استان ایلام و اهمیت حفظ و انتقال آن به نسلهای آینده ارائه داد.