مسابقه تلویزیونی «صد» که بهعنوان بزرگترین رقابت دانستنی و اطلاعات عمومی در رسانه ملی شناخته میشود، فراتر از یک سرگرمی ساده، با هدف بومیسازی قالبهای جهانی مسابقات و همگامسازی آن با فرهنگ ایرانی اسلامی، پا به عرصه تولید گذاشته و اکنون فصل دوم آن با اقبال مخاطبان روی آنتن است.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، سازندگان این برنامه، ضمن تأکید بر لزوم ابتکارات فنی و محتوایی برای غلبهبر مشکلات ناشی از تحریمها و بایستههای همسو شدن با فرهنگی، هدف اصلی خود را ترویج فرهنگ مطالعه در قالبی سرگرمیمحور تعریف کردهاند. این برنامه میخواهد به بندهای عدالتگستری، هویتمحوری و پیشرفت در سند تحول عمل کند.
مسابقه «صد» میکوشد تا سبک زندگی ایرانی اسلامی و مفاهیم غنی انقلاب را تبیین کند و با توجه به شخصیتها و روایتهای اصیل ملی و مذهبی، رویکرد تحولی رسانه را برجسته سازد. یکی از شاخصههای اصلی مسابقه، دعوت از ۱۰۰ شرکتکننده متنوع در هر فصل است که در مجموع ۵۰۰ نفر از قشرهای گوناگون جامعه از حافظان قرآن و ایثارگران گرفته تا معلمان، مخترعان و کارآفرینان را شامل میشود. این تنوع گسترده، فرصتی برابر برای حضور همه مردم کشور فراهم آورده و برنامه را به نماینده یکپارچهای از اقوام و اندیشههای مختلف ایران تبدیل کرده است. محسن نجفی سولاری ضمن اشاره به اینکه مسابقه تلویزیونی «صد» با تکیهبر اهداف محتوایی و بهرهگیری از توانمندیهای داخلی، میخواهد به یکی از ویژندهای ماندگار سرگرمیمحور و پرمخاطب شبکه سه سیما تبدیل شود، جزئیات بیشتری در خصوص این مسابقه با اجرایهادی حجازیفر، بازیگر و کارگردان سینما و تلویزیون را شرح داده است.
«صد»؛ از مشکلات فنی تا ملاحظات محتوایی
نجفی سولاری ابتدا درباره شکلگیری ایده مسابقه تلویزیونی «صد» توضیح داد: هدف ما این بود که مسابقهای تلویزیونی تولید کنیم که در رسانههای گوناگون دنیا نیز مرسوم و پرمخاطب است، چراکه به نظر میرسد این سبک مسابقهها قابلیت همگامسازی با فرهنگ کشور را دارند و با ذائقه مردم ایران سازگار هستند. با بومیسازی این محتوا، پیشنهاد تولیدش را به شبکه سه سیما ارائه دادیم و با موافقت مدیران شبکه وارد مراحل پیشتولید مسابقه «صد» شدیم.
وی تصریح کرد: برنامهسازان خارجی از برخی امکانات و ابزارهایی برخوردارند که ما در داخل ایران بهواسطه تحریمها از این شرایط بهرهمند نیستیم و این موضوع پیچیدگیهای فنی متعددی را پیش روی برنامهسازان قرار میدهد. ما علاوهبر مشکلات فنی، با مشکلات محتوایی نیز مواجه بودیم که ناشی از نکات و ملاحظات فرهنگی و مرتبط با آدابورسوم کشور است و باید رعایت شود؛ بنابراین تغییر فضای این نوع مسابقات خارجی به سمت فضای بومی و ایرانی - اسلامی نیازمند ابتکارات مضاعفی بود.
تبدیل تهدید به فرصت
نجفی سولاری در ادامه افزود: با همت رفقا و همکاران محتوایی و فنی توانستهایم از مشکلات و پیچیدگیها عبور کنیم. ما نخبگان فنی و محتوایی خلاق و باانگیزهای در حوزه رسانه داریم که به کمک آنها حتی بسیاری از امکانات فنی را بومیسازی کردهایم که پیشازاین وجود نداشت و در تاریخ تلویزیون یک اتفاق بزرگ بود. خلق آنچه پیشازاین در دسترس نبود و با تلاش نیروهای داخلی به آن دست پیدا کردیم. این مهم در نوع خود اتفاق کوچکی نیست و فرایند تولید مسابقه تلویزیونی «صد» فرصت و بهانه خوبی برای باور به این توانمندیهای داخلی بود.
رقابت و سرگرمیبا رنگ تحول
تهیهکننده مسابقه تلویزیونی «صد» که بزرگترین رقابت دانستنی و اطلاعات عمومی در رسانه ملی محسوب میشود، در خصوص نسبت این برنامه با رویکرد تحولی صداوسیما بیان کرد: سند تحول دارای ۱۲ بند است و ما تلاش کردیم با ابتکارات و خلاقیت، بهتمام این بندها در مسابقه «صد» عمل کنیم. به همین منظور برای ترویج فرهنگ ایرانی اسلامی چه در طراحی سؤالات و چه در حضور شرکتکنندگان روی صحنه با رویکرد تحولی پیش رفتیم. فکر میکنم هرچه جلوتر میرویم و در قسمتها و فصول بعدی مسابقه، توجه به موضوعات تحولی در رسانه ملی برجستهتر نیز خواهد شد. سبک زندگی ایرانی اسلامی، جوان انقلابی، توجه به شخصیتها و روایتهای اصیل ملی و مذهبی و… ازجمله موضوعات موردتوجه ما در طراحی همه جوانب برنامه بود.
کلوزآپ مردم در «صد»
نجفی سولاری اضافه کرد: به نظرم همینکه در مسابقه تلویزیونی «صد» ما میزبان ۱۰۰ نفر از مردم عادی کشور از نقاط گوناگون هستیم و فرصتی برابر برای هر مخاطب علاقهمندی فراهم شده، ما به شعارهای اساسی سند تحول رسانه ملی یعنی عدالتگستری، هویتمحوری و پیشرفت توجه کردهایم. تلویزیون در بستر مسابقه «صد» در اختیار همه مردم ایران است و این برنامه میخواهد سبک زندگی ایرانی اسلامی، مفاهیم غنی انقلاب اسلامی ایران و زیست جوان انقلابی را تبیین کند و در لایههای مختلف مسابقه این گزارهها نهفته است. در مسابقه تلویزیونی «صد» شرکتکنندگانی از قشرهای مختلف داریم؛ از حافظ کل قرآن، فرزند شهید، ایثارگر، جانباز، معلم روستایی تا مخترع، نخبه و کارآفرین که مجموع آنها در پنج فصل به ۵۰۰ شرکتکننده میرسد. هرکدام از این ۵۰۰ نفر نماینده یک قوم، یک شهر و روستا و یک اندیشه هستند؛ بنابراین تنوع در شرکتکنندگان و مخاطبان مسابقه، اصلیترین گام برنامه برای عمل به سند تحول صداوسیماست.
مسابقه «صد» با گذر زمان ویژند میشود
وی در پاسخ به پرسشی درباره ظرفیت برنامه برای تبدیل شدن به یکی از ویژندهای سرگرمیمحور شبکه سه سیما، عنوان کرد: در تاریخ برنامهسازی در تلویزیون هر تولیدی برای رسیدن به نقطهای که بتوان آن را ویژند و شاخص شبکه نامید، به بازه زمانی خاصی نیاز دارد. طبیعتاً هر برنامهسازی دوست دارد اثرش به ویژند شبکه تبدیل شود، اما در بررسی آثار ماندگار رسانه ملی، همواره چندین الگو و عامل وجود دارد. یکی از این شاخصها، قالب و ظاهر برنامههاست. در مسابقه «صد» این قالب رقابتی سرگرمیمحوراست که ترویج مطالعه را بهعنوان هدف در نظر دارد.
هادی حجازیفر؛ یک ویژندساز دوستداشتنی
این برنامهساز گفت: در لابهلای این فضای سرگرمکننده تلاش میکنیم مخاطب روی موضوعاتی که در زندگی روزمره بهسادگی از کنارش عبور میکند، بیشتر متمرکز شود. ویژگیهای بصری و رنگ و لعابی که یک برنامه در قالب تلویزیون ترسیم میکند از دیگر عوامل تبدیل تولیدات به ویژند است. شاخص بعدی در تحقق ویژند، مربوط به گرداننده، میزبان و مجری برنامههاست که میتواند یک آن اثر را در ذهن مخاطب ماندگار کند. استمرار حضور، تسلط بر محتوا و ایجاد فضایی پویا توسط مجری برنامه حتماً حضور او را جذابتر و بهیادماندنیتر میکند. خوشبختانههادی حجازیفر با محبوبیتی که در عرصه سینما دارد، بهعنوان یک بازیگر و کارگردان خلاق با حضور در مسابقه «صد» بهخودیخود یک ویژند است.
وی ادامه داد: گروهی که در پشتصحنه یک برنامه تلویزیونی حضور دارند نیز در ویژند شدن برنامه اثرگذارند و ما علاوهبر مجری، از چنین گروهی در پشتصحنه مسابقه «صد» برخورداریم؛ بنابراین ما همه ویژگیهای تبدیل برنامه به ویژند را لحاظ کردهایم و امیدواریم با مرور زمان و جا افتادن برنامه بین مخاطبان این اتفاق بیفتد. زمانی که به ویژندهای قبلی تلویزیون نگاه میکنیم، درمییابیم که ویژند شدن در ۱۰ کلاکت نخست محقق نشده، بلکه بهکلی برای تبدیل هر آفرینشی در عالم خلقت به یک ویژند و الگو، به زمان نیاز است. مسابقه «صد» نیز اگر ادامهدار باشد حتماً از نگاه ما ظرفیت ویژندسازی دارد.
چشمانداز مسابقه «صد» برای ماندگاری
نجفی سولاری با اشاره به اینکه در تولید ویژندهای دو دهه اخیر سازمان صداوسیما حضور داشته، اظهار کرد: من روند تبدیل یک برنامه به ویژند را دیدهام و در مسابقه «صد» سرعت استقبال و پیگیری مخاطب نشان میدهد که این برنامه میتواند ماندگار شود. البته نباید فراموش کنیم در این روزگار تولید محتوا در بستر تلویزیون بهواسطه حضور فعال و سنگین فضای مجازی در زندگی روزمره همگان، اصلاً کار آسانی نیست. یک زمانی تلفن همراه و ارتباطات وسیع و سریع وجود نداشت و تلویزیون تنها مأمن مخاطب برای سرگرمیبود و بسیاری از ویژندها در همان ایام روانه آنتن شدند، اما هرچه پیش رفتیم با افزایش دسترسی مردم به دادهها و محتواهای متراکم، کوتاه و مخابره سریع آن در تلفنهای همراه، ذائقهها تغییر کرده است، بهویژه ذائقه نسل جدید که حوصله تماشای آثار طولانی را ندارند و دنبال محتوای کوتاه، پرسرعت و گذرا هستند. پس اکنون رسیدن به یک ویژند در بستر تلویزیون در تمام کشورها کاری سخت است و اگر ویژندهای سه دهه قبل امروز با همان قالب به تلویزیون برگردند نیز قطعاً نمیتوانند میزان مخاطبی را که در آن سالها داشتهاند، جذب کنند.
همکاری با حجازیفر ادامه دارد
در ادامه نجفی سولاری در خصوص راهکار و تضمین حفظ جذابیت مسابقه «صد» در چندین فصل متوالی بیان کرد: ما تلاشمان را کردهایم و تضمین قطعی برای این مسئله وجود ندارد. بههرحال چشماندازی ترسیم و در فصل نخست تلاش کردهایم تا مخاطب فضای کلی مسابقه را درک کند و قواعد آن را بشناسد. در فصول بعدی سعی کردهایم دورچین و چاشنی جذابیت برنامه را برای مخاطب ایرانی بیشتر کنیم و از مسابقه مطلق فاصله بگیریم. فرهنگ مردم ما به خاطرهبازی و گفتمان علاقه نشان میدهد و ما سعی کردهایم فضاسازی حول مسابقه اصلی را در فصول بعد بیشتر کنیم و با بخشهای طراحی شده و بداههپردازی موجب تقویت همذاتپنداری مخاطب با برنامه شویم. طبیعتاً هر قسمت و هر فصل تجربیات بسیاری برای ادامه مسیر به همراه دارد و سعی میکنیم هرچه جلوتر میرویم جذابیت و ابتکارات برنامه بیشتر شود.
در بخش دیگری از این گفتوگو نجفی سولاری با اشاره به اینکه چهار فصل مسابقه تلویزیونی «صد» بهواسطه فعالیتهایهادی حجازیفر در چندین فیلم و سریال با سرعت زیادی ضبط شده است، افزود: ما هنوز فصل پنج را ضبط نکردهایم و حتماً هادی حجازیفر در ادامه این راه در کنارمان خواهد بود. در فصل ششم به قهرمان قهرمانان میرسیم. از هر فصل ۲۰ نفر به این مرحله میرسند تا در مرحله آخر با یکدیگر رقابت کنند.
توانایی مدیریتی بسیار خوب حجازیفر
وی در خصوص علت انتخاب هادی حجازیفر برای اجرای برنامه نیز توضیح داد: هادی حجازیفر علاوهبر بازیگری، کارگردان است و این یک ویژگی بسیار مهم است. مواجهه با ۱۰۰ فرد غیر بازیگر جلوی دوربین کار هر کسی نیست و نیاز به مدیریت صحنه و تسلط بر موضوع دارد. یکی از گزینههای مناسب برای انجام چنین کاریهادی حجازیفر بود. او توانایی مدیریتی بسیار خوبی دارد، ضمن اینکه در بین رفقای بازیگرش جزو آن دسته هنرمندانی است که دوست دارد بین مردم حضور داشته باشد و خودش را از جامعه جدا نمیداند.
این برنامهساز اضافه کرد: حجازیفر در روزهای ضبط برنامه بسیار باحوصله بود و با شرکتکنندگان گپ میزد، عکس یادگاری میگرفت و بهخوبی مخاطبش را میشناخت. ۱۰۰ نفری که در هر فصل حضور دارند یک هفته در استودیو هستند و طبیعتاً خسته میشوند. لازم بود کسی اجرای برنامه را بر عهده داشته باشد که به شرکتکنندهها روحیه بدهد و حالشان را خوب کند و حجازیفر کسی بود که میتوانست این مدیریت را بر عهده بگیرد و مطمئن بودیم که از پس این مسئولیت برمیآید و واقعاً هم همینطور شد.
وی متذکر شد: از سوی دیگر شخصیت فردی حجازیفر و همراهی قلبی او نیز برای تولید یک برنامه باکیفیت برای رسانه ملی از دیگر نیازهای ما بود که به همت این بازیگر توانمند محقق شد و به این نتیجه رسیدیم که او بهترین گزینه برای اجرای مسابقه تلویزیونی «صد» بود.
پخش شش فصل «صد» بدون توقف
نجفی سولاری که پیشتر گفته بود مسابقه سرمایهگذاری ندارد، در خصوص همکاری با سرمایهگذار برای تولید برنامه بیان کرد: هنوز هم سرمایهگذاری نداریم. بههرحال نبود سرمایهگذار بهشدت چالشبرانگیز است، ولی ما بهصورت شخصی کار را جلو بردهایم و امیدواریم در ادامه، اوضاع بهتر شود. برنامهریزی کردهایم که اواخر آذر یا دی سال ۱۴۰۴ فصل پنج و شش را هم تولید کنیم. وقفهای در پخش نخواهیم داشت و تا فصل یک تا چهار پخش شود، فصل پنج و شش نیز آماده خواهد شد.