نشست علمی جستارهایی در روایت حمله به ساختمان شیشهای صداوسیما، با حضور مؤلفان کتاب «صدایی که خاموش نشد» و جمعی از استادان و دانشجویان، هفته گذشته در دانشگاه صداوسیما برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، در ابتدای این نشست علمی، عباس ناصری طاهری، معاون پژوهش دانشگاه، با تشریح رویکرد دانشگاه صداوسیما در مواجهه با حوادث اخیر، بر ضرورت ثبت دقیق و علمی این وقایع برای نسلهای آینده تأکید کرد.
ناصری طاهری با اشاره به تدوین کتاب «صدایی که خاموش نشد»، از مشارکت ۱۰ تن از استادان برجسته حوزه ارتباطات در نگارش این اثر خبر داد و افزود: این مستندسازی علمی، هم مانع از تحریف روایتهای رسمی خواهد شد و هم مرجعی برای تدریس و پژوهش در کلاسهای دانشگاهی فراهم میآورد.
اثبات تروریسم رسانهای و جنایت جنگی
سیدرضا نقیبالسادات، عضو هیئتعلمی دانشگاه علامه طباطبایی، در این نشست علمی، حمله به ساختمان صداوسیما را مصداق بارز تروریسم رسانهای و نقض آشکار قوانین بینالمللی دانست و ضمن قدردانی از فرصت فراهم شده برای بررسی ابعاد حقوقی و رسانهای کتاب، اظهار کرد: این اثر نشان میدهد که ساختمان شیشهای رسانه ملی بهعنوان نماد شفافیت و حقیقتطلبی، هدف حمله فیزیکی دشمن قرار گرفته است. درواقع، دشمن با این اقدام به دنبال از بین بردن شفافیت و حقیقتطلبی بوده و با حمله به این سنگر حقیقتطلبی، خشونت خود را در برابر حقجویی به نمایش گذاشته است.
وی با اشاره به ماهیت رسانهای این هدف افزود: رسانه ملی بهعنوان صدای ملت ایران در عرصه بینالمللی شناخته میشود؛ بنابراین حمله به آن، تلاشی برای نفی حقیقت و خاموش کردن صدای حقیقت بوده است.
این پژوهشگر رسانه، ضمن ارائه پیشنهادهای تخصصی خود، تصریح کرد: پیشنهاد اصلی من این است که با بهرهگیری از سند این کتاب و مستندات موجود، موضوع را از طریق شیوهنامههای بینالمللی در مراجع قضایی جهان دنبال کنیم. این کتاب تنها یک اثر پژوهشی نیست، بلکه سندی است که میتواند مبنای حقوقی ما برای محکومیت متجاوزان در مجامع بینالمللی باشد.
ترورامپیسم و ترور آگاهی
محمد اخگری، عضو هیئتعلمی دانشگاه صداوسیما، با تشریح مفاهیم «ترورامپیسم» و «ترور آگاهی» در کتاب «صدایی که خاموش نشد»، حمله به ساختمان صداوسیما در جریان جنگ ۱۲روزه را بخشی از یک روند هدفمند برای حذف راویان و مهندسی سکوت دانست.
اخگری با اشاره به اتفاقات جنگ ۱۲ روزه و حمله به ساختمان صداوسیما گفت: واژه «ترورامپیسم» را از ترکیب ترور و نام ترامپ ساختهام؛ مفهومیکه در آن، ترور به شاخصه اصلی کنشگری سیاسی تبدیل میشود.
محمد اخگری با تشریح اشکال مختلف «ترور راوی» در خصوص مفهوم «ترورامپیسم»، حملات فیزیکی، تخریب اعتبار دیجیتال و تحریمهای قانونی را ازجمله شیوههای حذف صدای حقیقت برشمرد و گفت: آنچه پس از حمله به ساختمان صداوسیما رخ داد، جلوهای بسیار روشن و واضح از «ترور راوی» در گفتمانی به نام «ترورامپیسم» بود که نشان میدهد چگونه در دنیای امروز، ابزارهای مختلفی برای حذف حقیقت و راویان آن به کار گرفته میشود.
تقابل حقیقت و سکوت در جنگ رسانهای
امیدعلی مسعودی، عضو هیئتعلمی دانشگاه سوره، ضمن ادای احترام به شهدا و قدردانی از برگزارکنندگان و استادان، بر اهمیت نوشتن بهعنوان ابزاری برای انتقال آگاهی و نقش رسانه در برانگیختن تخیل تأکید کرد.
وی در ادامه به جنبههای مختلف حمله به ساختمان صداوسیما پرداخت و این واقعه را نمادی از تقابل روایتها و تلاش برای خاموش کردن صدای حقیقت دانست. وی بر اهمیت مستندسازی این رویداد و حفظ آن در قالب کتاب تأکید کرد تا به فراموشی سپرده نشود و بهعنوان سندی برای آگاهیبخشی و پیگیریهای آتی باقی بماند. مسعودی در پایان گفت از نظر من به جای عبارت «صدایی که خاموش نشد» باید گفت «صدایی که فریاد شد.»
سندی بینالمللی علیه جنایات رژیم صهیونیستی
اردشیر زابلیزاده، عضو هیئتعلمی دانشگاه، ضمن تأکید بر اهمیت جنگ روایتها در عصر کنونی، این کتاب را سندی ارزشمند برای تقابل با تحریف رسانهای دانست و خواستار جریانسازی رسانهای برای طرح آن در مجامع بینالمللی شد.
وی گفت: حضور استادان در ساختمان شیشهای برای ثبت روایتهای دستاول و مستندسازی این واقعه، درک درست از ضرورت بازخوانی تاریخی را نشان داد.
زابلیزاده ساختمان صداوسیما را نمادی از حقیقت دانست که در برابر هجمه و تحریف جریان سلطه قد علم کرده است. وی با قدردانی از شجاعت همکاران رسانهای که علیرغم آگاهی از عدم پایبندی دشمن به قوانین بینالمللی در صحنه ماندند، افزود: دشمن به هیچ قانونی پایبند نیست و هدفش از حمله به رسانه، خاموش کردن حقیقت است؛ بنابراین، روایتگریِ درست در این میان، یک اقدام شجاعانه و مسئولانه است.
تحلیل حمله به ساختمان صداوسیما از منظر «بحران ارتباطی مرکب»
علیاکبر رزمجو، عضو هیئتعلمی دانشگاه صداوسیما، اظهار کرد: مباحث مطرح شده در این اثر در چارچوب پارادایمهای نوین ارتباطی تنظیم شده است، چراکه معتقدم حمله به سازمان صداوسیما، فراتر از یک رویداد امنیتی یا نظامی، یک بحران ارتباطی مرکب محسوب میشود.
رزمجو با تأکید بر اینکه نباید نگاه را تنها به خسارات فیزیکی محدود کرد، تصریح کرد: حمله به ساختمان شیشهای سازمان صداوسیما، هدف قرار دادن قلب تپنده جریان اطلاعاتی کشور است. صداوسیما در نظام جمهوری اسلامی صرفاً یک نهاد خدماتی نیست، بلکه مسئولیت تبیین روایت حاکمیتی را بر عهده دارد و بهمثابه مخزن معرفتی نظام عمل میکند؛ بنابراین، آسیب زدن به این نهاد، تأثیرات راهبردی عمیقی به همراه دارد.
این استاد دانشگاه، تهاجم به سازمان صداوسیما را تلاشی برای ایجاد گسست معنایی در نظم ارتباطی جامعه توصیف کرد و افزود: هدف مهاجمان، فلج کردن نظام معنابخشی جامعه بود که اگر محقق میشد، پیوستگی اجتماعی را با اختلال مواجه میکرد.
عضو هیئتعلمی دانشگاه صداوسیما در بخش بعدی سخنان خود، به رویکرد پژوهشی کتاب «صدایی که خاموش نشد» اشاره کرد و گفت: مقاله من در این اثر با عنوان «راهبردهای ارتباطات بحران در بازنمایی حمله به ساختمان صداوسیما»، از نظریه بحران موقعیتی بهعنوان یکی از معتبرترین نظریهها در حوزه ارتباطات بحران استفاده شده است. این اثر نشان میدهد سازمان صداوسیما در این رخداد، نه صرفاً قربانی یک بحران طبیعی، بلکه هدف یک بحران مضاعف با منشأ نظامی و امنیتی بود که باید با نگاهی مبتنی بر پارادایمهای ارتباطی واکاوی شود.
وی در پایان پیشنهاد داد: با توجه به یافتههای این پژوهش، سازمان صداوسیما میتواند به جای اکتفا به ستادهای موقت، یک واحد دائمی مدیریت روایت بحران ایجاد کند.
از تحریم دانشگاههای متخاصم تا ثبت روایت حقیقت
در بخش پایانی نشست، شهاب اسفندیاری، رئیس دانشگاه ضمن قدردانی از معاون پژوهشی دانشگاه، برای تدوین این اثر ارزشمند، بر اهمیت تداوم مسیر ایستادگی در ساحتهای نظامی، اقتصادی و رسانهای تأکید کرد.
اسفندیاری با اشاره به تغییر رویکرد مجامع علمیبینالمللی نسبت به جنایات رژیم صهیونیستی تصریح کرد: امروز به دلیل آشکار شدن ماهیت این رژیم، شاهد مواضع صریح و قاطع انجمنهای علمیبینالمللی در تحریم دانشگاهها و استادان همسو با جنایات رژیم صهیونیستی هستیم. این تغییر فضا، فرصتی است تا واقعه حمله به ساختمان شیشهای بهعنوان یک جنایت بیسابقه در تاریخ رسانه، در مجامع جهانی بازخوانی و ثبت شود.
رئیس دانشگاه صداوسیما با اشاره به تجربیات مدیریتی کسب شده در سازمان صداوسیما طی جنگهای اخیر، بر لزوم تبدیل این تجربیات به اسناد علمی و پایاننامههای دانشجویی تأکید کرد و گفت: در جنگ اخیر، هدف دشمن خاموش کردن کامل آنتن و نابودی زیرساختهای ارسال پیام بود؛ بهگونهای که تمام عملیات رسانه ملی در شرایطی خارج از روال معمول و ساختمانهای اصلی انجام شد.