اسماعیل آذر، استاد دانشگاه و مجری تلویزیون با تأکید بر اهمیت برگزاری مراسم یلدا در تلویزیون و رادیو عنوان کرد: تلاشی که صداوسیما تاکنون در برگزاری جشنهای ملی مانند شب چله داشته، درخور ستایش است.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، وی افزود: منتهی یک نکته اگر رعایت شود بهتر خواهد بود؛ و آن این است که هر جشنی زیرساختی دارد که باید به آن اشاره کرد. مثلاً چرا یلدا، به جشن منتهی میشود؟ این جشن تاریخچه و اطلاعاتی دارد که باید در خلال برگزاریاش به مخاطبان گفته شود. اینکه واژه یلدا از کجا آمده است و چرا بهجای چله استفاده میشود؟ داستان تولد حضرت عیسی (ع) چگونه به داستان یلدا مرتبط است؟ در یک کلام هر جشنی پیشینهای دارد که باید تحلیل و بیان شود. برایناساس باید در تلویزیون و رادیو از صحبت عامیانه، به سمت شیوههای علمی و دارای پشتوانه برای هر موضوعی حرکت کنیم.
آذر ادامه داد: در کشور ما هر روستایی شاید شب یلدا، سفره و غذای خودش را دارد که با باقی روستاها تفاوت دارد و باید این دادهها - تفاوت غذاها و سنن - گردآوری و مطرح شود که مثلاً چند درصد در چه چیزهایی مشابهت دارند و تفاوتهایشان چیست و این آداب و سنن از زبان کسانی که زحمت کشیدهاند و آگاهی دارند، بیان شود و به سخن آنان و دانشی که از این موضوع دارند، زینت داده شود.
وی با اشاره به اینکه برای تقویت روایتهای بومی در تلویزیون و رادیو چه باید کرد، تأکید کرد: هنرپیشه و صاحبنام هنری شاید در هنر خود سخنی برای گفتن داشته باشد، اما درباره آیینهایی چون نوروز و یلدا و حتی درباره سوگها چون ایام محرم و روز عاشورا مهمانان تلویزیون باید کسانی باشند که به تاریخ آشنایی داشته باشند و با پشتوانه سخن بگویند که علاوهبر جنبه تفریحی، جنبههای علمی در آن رعایت و روایت شود.
وی تأکید کرد: براساس تاریخچهای که هست، بهجای واژه یلدا باید از «چله» استفاده کنیم، چون اینها دو مناسبت مختلف هستند که اساساً چله برای ماست، اما بهمرور با مناسبت دیگری ممزوج شده و امروز بهاشتباه این بهجای آن به کار میرود. یلدا مربوط به ما نیست؛ چله بزرگ و کوچک داستانها و ماجرای خود را دارد و این مسائل باید برای مردم گفته شود. خوراکیها در این شب جولان میدهند و تنوعی بسیار زیاد دارند. این آیین در اشعار و ادبیات کتبی و شفاهی نقشی برجسته دارد که باید ازطریق رسانه به آن اشاره و دربارهاش صحبت شود. یکی از راهها این است که مردم مثلاً هفت یا هشت استان به تلویزیون بیایند و غذاهای محلیشان را بیاورند و بگویند از کی در شهرشان این غذا در این مناسبت طبخ میشده و همه اطلاعات شفاهی را منتقل کنند.
این پژوهشگر زبان فارسی تصریح کرد: این کارها نشاط و هویت ایرانی را تقویت میکند. اساساً جشنها نقش برجستهای در تقویت هویت دارند و میدانی هستند که در آن فرهنگ و خردهفرهنگها ابراز میشوند. آن هم برای آیینی که فرهنگ گستردهای دارد.
وی یادآور شد: من شب چله را بسیار دوست دارم، چراکه هر موضوعی را درباره این شب و نوروز در دسترسم بوده است، خواندهام و در خاطرم هست و مهر من به این فرهنگ پشتوانه دارد.